Başlangıçta Her Şey – Dünyada Yaşamın Doğuşuna Özet Bir Bakış

Dünyanın Doğuşu

4.6 milyar yıl kadar önce güneş sistemimizdeki çeşitli gezegenimsiler Yer’i ve öteki 8 gezegeni oluşturmaya yetecek malzemeyi bir araya getirdi. Bilim adamları genelde tekdüze bileşim ve yoğunluktaki ilksel yeryuvarının muhtemelen soğumuş halde olduğunu ve büyük ölçüde silikat bileşikleri, demir ve magnezyum oksitler ile daha az miktarlarda diğer kimyasal elementlerden oluştuğunu düşünür. Sonrasında göktaşı çarpmalarının, yerçekimi sıkışmasının ve radyoaktif bozunmadan gelen ısının bileşkesi, Yeryuvarı’nın sıcaklığını, içindeki demir ve nikeli eritmeye yetecek ölçüde artırmış olup bu homojen bileşim ortadan kayboldu ve sonuçta farklı bileşim ve yoğunlukta konsantrik katmanlardan oluşanlar farklılaşmış bir gezegen ortaya çıktı. Farklılaşma ile sonuçta farklı bileşim ve yoğunlukta bir gezegenin ortaya çıkışı, dünyamızın geçmişindeki en önemli olaydır. Bunun sonucunda yalnızca kabuk ve en sonunda da kıtalar oluşmakla kalmayıp aynı zamanda içerideki gaz çıkışlarına da yol açarak sonuçta okyanusların ve atmosferin oluşmasını sağlamıştır.[1]

“DNA’mızdaki nitrojen, dişlerimizdeki kalsiyum, kanımızdaki demir, elmalı turtamızdaki karbon, çöken yıldızların içlerinde yapıldı. Bizler, yıldızların malzemesinden yapıldık.”

Carl Sagan

İlk Canlı

Güçlü bir atmosferin gelişimi yanardağ faaliyetleri sonucunda oldu.Yerküre oluştuğu sırada kütlesinin hafif gazları fazlasıyla tutacak kadar büyük olmaması nedeniyle hafif gazlardan ağır madenlerle bileşik yapanları yapmış, çoğu ise uzaya kaçmıştı.Volkanik faaliyetler yer kabuğunun terlemeye benzer bir eylemle atmosfer oluşumu için gerekli hafif elementleri yeniden kazanmasını sağlamıştır.Atmosfer belli bir olgunluğa eriştiğinde meteorit bombardımanının durduğu anlaşılıyor.

Yaşamın ortaya çıkışını gösteren ilk fosil kayıtlarının tarihi bu bombardımanın kesilmesinden çok kısa bir süre sonraki zaman dilimine,3.8 milyar yıl öncesine aittir.

3.8 milyar yıl önce tek hücreli canlılar şeklinde ilk yaşam belirtileri ortaya çıktı. Çekirdekli ve fotosentez yapan ilk Ökaryotik hücrelere ait fosil kalıntılarının en eskisi ise ancak 1.5 milyar yıl yaşındadır. Bu durum tek hücreli canlılardan çok hücreli canlılara geçişin ancak 2 milyar yıl içinde mümkün olduğunu gösteriyor.[2]

Tek Hücreden Çok Hücreye Geçiş

İlkel tek hücrelilerin gelişmesi üç farklı organizasyon formu doğurdu:

a) Çok farklılaşmış tek hücreli canlılar (silli hayvan ve terliksi hayvan gibi);

b) Büyük ve çok çekirdekli; ama hücrelere ayrılmamış, yani esas anlamda çok hücreliliğe geçmemiş alg ve mantar gibi sönoblastik organizmalar.

c) Çok hücreliler. En iyi gelişmiş yaşama şekillerine çok hücreliler ulaşmıştır.

Çok hücreliliğe geçiş evrim sürecinde birbirinden bağımsız olarak çeşitli organizma gruplarında gerçekleşmiştir.[3]

Çok Hücreliler

Şapkalı mantarlar, bitkiler ve hayvanlar çok hücreli canlılardır. Çok hücreli organizmalarda, hücreler tarafından yapılan hücreler arası materyal bulunabilir. Çok hücreli bir organizmanın üremesi, belirli hücrelerinin üremesi ile yerine getirilir. Çok hücreli organizmaların hücreleri, genellikle belirli işlevler görmek üzere çok özelleşmiştir. Mesajları taşıyabilen sinir hücreleri, kasılabilen kas hücreleri, belirli maddeleri üretebilen salgı bezi hücreleri gibi çeşitleri mevcuttur.[4]

Kaynakça:
1. Ankara Üniversitesi Açık Ders, Kozmoloji ve Yerkürenin Oluşum
2. Kozmopolit Aydınlar, 2012, Dünyanın Evrimi – Canlı Yaşam Nasıl Oluştu?
3. Biyologlar, Tek Hücreli ve Çok Hücreli Canlılarda Geçiş
4. Prof.Dr.Mahmut EROĞLU, Zooloji Ders Notu

Bir Cevap Yazın

Please log in using one of these methods to post your comment:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google fotoğrafı

Google hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.